Vanaf 27 juni kun je de nieuwe Jaarplanner vasthouden!

Christofoor-Jaarplanner-2018-2019-297x240mm-OMSLAG-DEF.indd

Begonnen als een idee op een terras in Rotterdam, gerijpt, gemaakt in de Christofoor-cloud en misschien al favoriet bij jou thuis: de Jaarplanner voor jou en je gezin. Met tips & moois over opvoeden, creativiteit, buiten & binnen zijn en natuurlijk de jaarfeesten! De eerste editie raakte vrijwel uitverkocht en dankzij jullie tips en feedback via Facebook kreeg de tweede editie:

* nóg meer schrijfruimte
* fijner papier
* een ander ophangsysteem waardoor je verder vooruit kunt kijken, makkelijk kunt bladeren en de grote foto’s langer kunt zien
* maandkalendertjes

Christofoor-Jaarplanner-2018-2019-297x240mm-v13.indd

Even wennen?
Wat we besloten niet te veranderen, is het calendarium. We hebben jullie feedback hierover vertaald naar verschillende varianten, maar na een paar maanden gebruik van de eerste editie sloeg ook jullie voorkeur om naar 1 kolom per dag. Blijbaar was het gewoon even wennen. Wat we wel veranderden, is de naam, want het woord ‘familieplanner’ wekte blijkbaar de verwachting dat er aparte kolommen zouden zijn voor elk gezinslid apart. Een calendarium met 1 kolom geeft meer overzicht:  je ziet sneller waar de bottlenecks zitten op jullie dag. Het scheelt nogal wat bomen én deze planner is er natuurlijk voor iedereen die wil leven van seizoen naar seizoen ❤ .

Inhoud please!
Zo hielden we ook meer ruimte per pagina voor inhoud en die inhoud stond met stip op 1 in jullie waardering. Dus vind je in deze editie niet alleen achtergrondverhalen en prikkelende quotes, maar ook gedichten en korte, praktische tips die passen bij het seizoen of jaarfeest van dat moment. We hopen je er blij mee te gaan maken.

De winkeleditie is beschikbaar vanaf 27 juni.
Bestel jouw exemplaar bij je favoriete boekhandel of via christofoor.nl.
Leuk als je deelt!

De editie voor vrijescholen die intekenden, is beschikbaar op de eerste schooldag na de zomervakantie.

Christofoor-Jaarplanner-2018-2019-297x240mm-OMSLAG-DEF.indd

Advertenties

Wat doet muziek met kinderen?

Een uitleggerig filmpje, maar het raakt wel veel aspecten aan die kinderen in het vrijeschoolonderwijs aan den lijve mogen ervaren tijdens muziek- en euritmielessen. Daarover gaat het laatste Inspiratieweekend van dit schooljaar op Vrije School Zeeland: muziek en euritmie als pedagogisch instrument.

Vakleerkracht Anne-Marijke de Jong neemt ons mee in het hoe en waarom van muzieklessen in het vrijeschoolonderwijs. Vakleerkracht Boudewijn van Sluijs laat je ervaren hoe muziek en klank je lijf als vanzelf in beweging brengen. Daarover gaat euritmie – de vakles die op elke vrijeschool kinderen laat afstemmen op zichzelf en elkaar.

Vrijdag 13 april, 20 tot 22 uur
Zaterdag 14 april, 10 tot 13.30 uur
Vrije School Zeeland, W. Arondeusstraat 59, Middelburg
aanmelden:
info@vsz.nl

Muziek kun je pas maken als je goed naar elkaar kunt luisteren. Lukt het om af te stemmen? Is er sprake van harmonie of juist niet? Welk muziekinstrument past bij welk kind? Wat is een pentatonische toonladder nou en waarom past die zo goed bij peuters en kleuters? En hoe veranderen toonsoorten als kinderen ouder worden en zich bewuster worden van zichzelf? Via muziek en euritmie verkennen vrijeschool leerlingen deze vragen op een manier die bij hen past, met lijven die willen bewegen. Hoe? Daar trekken we een Inspiratieweekend voor uit. Kom luisteren, vragen en ervaren!

vrijdag 13 april
Weet je nog wanneer je voor het eerst bewust muziek hoorde en wat dat voor je betekende? Wanneer voel je dat je zin hebt om te zingen? Anne Marijke de Jong staat stil bij de impulsen die daaraan ten grondslag liggen. En ze neemt bijzondere instrumenten mee: pentatonische en diatonische fluiten, bronzen zwaaistaven, bourdonlieren, boomwhackers, zelf gesmede gongen, maar ook zoiets simpels als een mandje vol keien. En vergeet je eigen lijf niet: iedereen is zijn eigen bodyperformer, overal zit muziek in!

zaterdag 14 april
Op zaterdagmorgen neemt Boudewijn van Sluijs ons mee in het hoe en waarom van euritmie als pedagogisch instrument. Iedereen kan bewegen en het gaat als vanzelf zodra je muziek of een verhaal hoort. Hoe komt dat? Daarna gaan we met Boudewijn en Anne Marijke zelf aan de slag: muziek maken, zingen, bewegen en improviseren. Geen ervaring nodig, alleen je nieuwsgierigheid 😉

Benieuwd? Kijk eens rond op de volgende sites:

mensenmuziek.nl
Website van muziekwerkplaats Choroi in Schoorl, waar bijzondere instrumenten worden gemaakt voor vrijescholen. Met inspirerende filmpjes over de kracht van muziek.

vrijeschoolliederen.nl
Slimme database vol liederen die op vrijescholen gezongen en gespeeld worden. Tekst, melodie en notenschrift. Handig als er weer een jaarfeest in aantocht is en je even kwijt bent hoe het lievelingslied van je kroost ook weer ging 😉

Entree
vrijdag € 10,- / zaterdag € 7,50 / combiticket € 15,- / graag aanmelden via info@vsz.nl

Kinderopvang op zaterdag: € 3,- per gezin, aanmelden verplicht: info@vsz.nl

Vertrouwen we het schoolsysteem nog wel?

Misschien luisterde je al naar de podcastserie ‘Opgejaagd’ van Jennifer Pettersson – moeder en documentairmaakster. Een Zweedse, die al twintig jaar in Nederland woont, maar sinds ze kinderen heeft, zich opgejaagd voelt. Pettersson ervaart een groot contrast tussen haar geboorteland en Nederland als het gaat om het grootbrengen van kinderen. Ze uitte haar zorgen daarover in een opiniestuk voor NRC en werd door bijval overspoeld. Dat zette de documentairemaakster in haar aan het denken.

De vroege selectie die hier plaatsvindt, zit me al dwars. Op je elfde wordt je niveau en je toekomst bepaald. Dan moet je al bepalen of je timmerman of wetenschapper wilt worden. In Zweden is dat pas op je vijftiende. Daartussenin zitten behoorlijk vormende jaren. Verder vind ik dat het tempo van het leren hier echt omlaag moet om ook mogelijkheden te scheppen voor andere dingen dan rekenen en taal. De druk moet van de ketel, zodat leren weer leuk wordt voor kinderen.

Jennifer Pettersson in de vprogids, 30.01.2018

Pettersson besloot een serie podcasts te wijden aan de kwaliteit van kinderopvang en onderwijs in Nederland. Wat doet dat systeem – voortgewoekerd uit het feit dat ouders tegenwoordig tweeverdieners (moeten) zijn – met onze kinderen? Kan het echt niet anders? En wat zouden we dan kunnen opsteken van de Zweedse situatie?

Wat een kans om via de ogen van een generatiegenoot kritisch te kunnen kijken in welke situatie onze kinderen eigenlijk opgroeien. De podcastserie is nog niet compleet – iedere eerste vrijdag van de maand wordt door de VPRO een nieuw deel vrijgegeven. Pettersson heeft nog niet besloten of ze remigreert naar Zweden, maar één ding weet ze al wel:

Relativeren hebben we genoeg gedaan, we mogen best wel wat ambitieuzer zijn voor onze kinderen.

Jennifer Pettersson
Het Parool, ‘Wees een lastige ouder’, 24.03.2018

Serie ‘Opgejaagd’ beluisteren?
https://itunes.apple.com/nl/podcast/opgejaagd/id1339166721
https://rs.vpro.nl/v3/api/feeds/podcast/POMS_S_VPRO_12412387
https://www.stitcher.com/podcast/vpro-2/opgejaagd?refid=stpr

Verder lezen over ouderbetrokkenheid?
Lees het hele artikel in Het Parool over het belang van ‘zeurouders’.
Of lees het opiniestuk in NRC van Pettersson waarmee het twee jaar terug allemaal begon.

Wil je iets doen met je bezorgdheid? Laat je zien en horen op de school van je kinderen! En word lid van de actiegroep Ouders voor Goed Onderwijs.

 

Refuseniks: wat zijn dat nu weer?

Zag je de uitzending van Brandpunt + gisteren over low tech (gezins)leven in Syllicon Valley?

Interessant: de trend die de New York Times al in 2011 opmerkte, zet door. De early adopters die werken bij techreuzen in Syllicon Valley nemen zelf steeds vaker afstand van een leven vol beeldschermen. Zeker als zij kinderen hebben. Ze worden refuseniks: mensen die om persoonlijke of idealistische redenen geen technologie meer gebruiken. Waarom? Omdat zij van dichtbij zien langs welke mechanismen digitale media worden ontwikkeld. Zoals een vader zegt in de uitzending van Brandpunt +: “Educatieve apps worden lang niet altijd ontwikkeld door pedagogen.” Hij kan het weten: hij ontwikkelt apps in het hart van Syllicon Valley.

waldorf-articleLarge
De enige desktop die in de Waldorf School in Los Altos, Californië te vinden is. Bron: NY Times

Schermvrij
Deze ouders noemen ook wat kinderen wél voorbereidt op een leven vol digitale media: sociale vaardigheden, probleemoplossend vermogen en het stimuleren van creativiteit. Zaken die diep verankerd zijn in het vrijeschoolonderwijs. De Waldorf School in Syllicon Valley werkt daar ook bewust aan, in plaats van kinderen zo snel mogelijk mediawijs te maken – alles op zijn tijd. Deze school is schermvrij. En kent  een wachtlijst. Dat zoveel ouders die zelf werken bij de grote techbedrijven kiezen voor de vrijeschool, zegt veel. Lees hier het artikel in de NY Times nog eens.

Op de website van Brandpunt + kun je niet alleen de reportage terugkijken die oud-vrijescholier Liesbeth Staats maakte, maar je vindt ook tips van ouders uit Syllicon Valley die hun kinderen zoveel mogelijk schermvrij laten opgroeien. Twee tips sprongen eruit:

Tip 2. Focus op je eigen gezin en houd op met vergelijken. Zeg het hardop: “Wij doen het op deze manier.” Als je het echt niet kunt laten, probeer dan met respect na te denken over wat die andere gezinnen goed doen.

Tip 3. Stimuleer de creativiteit van je kinderen door de ruimte digi-vrij te maken. Haal apparaten weg. Vervang ze door spullen waar ze zelf dingen mee kunnen maken, door kunnen leren en die tot intermenselijk contact leiden: teken- schilder- of knutselspullen, spellen, boeken, en/of muziekinstrumenten.

Wat spreekt jou aan in de reportage?

Addio, Antonio (1937-2017)

De diepte van het leven vangen is een kunst. Antonio Carluccio, Italiaans chefkok en paddenstoelenkenner, beheerste die levenskunst met een losheid die je laat glimlachen. Niet alleen in zijn keuken, maar vooral in zijn hart. Wat hij aanraakte, kreeg glans.  Addio, Antonio.

 

Aardvruchten? (2)

Het Sint-Maartensfeest komt op stoom. Dit jaar heeft onze school gevraagd om niet een pompoen uit te hollen, maar een aardvrucht. Suikerbieten, koolrapen, pastinaken, bieten – alles wat onder de grond groeit. In het donker.

Hoe zat het ook alweer?
Gisteren kon je hier al lezen waarom een knol een andere betekenis heeft voor dit jaarfeest dan een pompoen. Via Facebook reageerde Tim van Tongeren, archeologisch onderzoeker vanuit Engeland. Hij kon de verschillen nog wat verder toelichten. En hij vond het goed om zijn verhaal aan deze blog toe te voegen (lees onder de foto verder). Dankjewel Tim!

Vang de zon en heb een fijne Sint-Maarten!

Sint-Maarten

bron:poppelien.nl

Verder gaan we de herfst in; de boer heeft alles geoogst, als laatste nu ook de wortelen, knollen en aardappelen. Bloemen, planten en bomen laten hun kleurige blaad­jes vallen, zo is de aarde bedekt met een warm kleed. Alle kleine diertjes trekken zich in de aarde terug. Het wordt steeds donkerder – de winter nadert.

Dan komt aan het begin van de winter ons Sint-Maartensfeest: knollen en wortelen wor­den uitgehold om er lantarens van te maken. Met een lichtje erin zie je pas goed, hoe ook in deze aardvruchten het zonlicht verborgen zit. Dit is ons eerste kleine lichtje aan het begin van de wintertijd.

vrijeschoolpedagogie.com

Het hoe en waarom van vrijeschoolrituelen en tradities vind je vaak toegelicht op deze site van oud-vrijeschoolleraar Pieter Witvliet. Een goudmijn!

Knollen dus…
“De keuze voor een knol uit de aarde is zover ik weet altijd ‘de norm’ geweest voor de St. Maarten lantaarn. Inderdaad om de reden die in de blog van Manon beschreven staat, het licht, de energie die in de bolletjes en knolletjes onder de grond bewaard blijft gedurende de winter en die dus in het voorjaar weer tot uitdrukking komt. Tevens in algemenere zin het ‘naar binnen gaan’. Daar wordt rond Michaël mee begonnen.

We komen thuis van een zomer vol ‘losbandigheid’ vakantie, weg van huis, buiten genieten. In de herfst keren we terug naar onze huizen, ons werk, school etc. Ook figuurlijk keert de energie van de aarde terug. In de zomer rijkt deze tot in de hemel, maar gedurende de herfst wordt deze, vanaf Michaël, steeds verder teruggehaald. Het knolletje uit de grond verbeeldt dus letterlijk het licht, de energie, die vanuit de buitenwereld in de aarde wordt opgenomen.

De pompoen groeit op de aarde en niet erin. Dat maakt dat dit gewas de achterliggende antroposofische gedachte van de traditie minder goed dient. De pompoen is daarentegen een stuk makkelijker uit te hollen en te bewerken. Jongere kinderen kunnen het vaak zelf en dat is voor veel scholen een reden om overstag te gaan.

Jack-O-Lantern-Lane-2016-006-900x600
Pompoenen zijn de basis voor een fraai versierde Jack’O-Lantern tijdens Halloween in Amerika. Oorspronkelijk werden hier knollen voor gebruikt.

Het pompoengebruik is trouwens overgenomen van de Halloween traditie in Amerika en elders in de Angelsaksische wereld. Dit feest ontstond in het oude Keltische Ierland en Schotland, onder de naam Samhain, voordat het mee migreerde met de Ieren naar Amerika. Oorspronkelijk werden knollen gebruikt – en geen pompoenen. Deze oorspronkelijke traditie van de versierde Jack ‘o Lantern wordt in Ierland gelukkig weer wat nieuw leven ingeblazen.

Knollen dus! Lekker traditioneel en terugvoerend op de aloude tradities van het Sint-Maartensfeest én de feesten die er aan vooraf gingen, ver voordat het Christendom tot onze gebieden doordrong.

Fijne Sint Maarten allemaal!”

Tim van Tongeren

 

Kunst is zuurstof

narrative-794978Kinderen zijn nieuwsgierig, volwassenen hebben een mening.
Hoe sterker iemands mening is, hoe zwakker zijn nieuwsgierigheid.

Rindert Kromhout

Kinderboekenschrijver Rindert Kromhout maakt zich zorgen. Zijn zorg zou de onze moeten zijn, want hoe is het gesteld met de kunsten en cultuur binnen het onderwijs in Nederland? Beroerd, ook nu ‘de crisis’ voorbij is. Eerst wegbezuinigd en weggehoond, maar niet omarmd nu het economisch tij gekeerd is. Kromhout kan het weten, want hij las honderden uren voor op scholen en was gastspreker op pabo’s. Het is schokkend te lezen wat hij op die pabo’s meemaakte. De bakermatten waar onze nieuwe juffen en meesters worden opgeleid, maar waar het vak jeugdliteratuur al jaren geleden werd geschrapt. En waar voor alle kunst en cultuur griezelig weinig ruimte is in het curriculum. Hoe moeten deze nieuwe leerkrachten onze kinderen mee gaan nemen in de wereld van verhalen en beeldverhalen, als ze er zelf niet vertrouwd mee zijn (en liefst veel meer dan dat)?

Kromhout sprak zich er tot woedens toe over uit in zijn Annie MG Schmidt lezing dit voorjaar. Lees zijn boeiende betoog en je voelt de noodzaak van zijn pleidooi: Veranker kunst en cultuur in het onderwijs aan kinderen én aan leraren in opleiding.

Dit is geen ‘dingetje’ maar een DING
Als het ons niet meer lukt om ons te verbinden met wat mensen scheppen, hoe kunnen we elkaar dan nog begrijpen? Als er één serum te bedenken is tegen hardvochtigheid, onverschilligheid en oogklepperij – met alle ellende vandien – dan is het onze verbeeldingskracht en inlevend vermogen. Van mens tot mens.

dead-poets-society-1-1

Kromhout kwam ook met een belofte: dat hij zich tot op het Binnenhof druk blijft maken over de niksige, marginaliserende manier waarop wij in Nederland omgaan met de kunsten. Oók in het onderwijsbeleid. Ga maar na. Terwijl Rutte III zich op de borst klopt over het aanspreken van ‘gewone mensen’, komen ze niet veel verder dan een symbolisch bezoekje van alle schoolkinderen aan het Rijksmuseum. Kunst is geen uitje, het is zuurstof.

Kromhout pleit terecht voor verhalen en kunst brengen in ons leven – elke dag. Gewoon in de klas dus – want dáár gebeurt het, dat is de leefwereld van kinderen. En wie staat daar het dichtste bij en kan hen begeleiden, enthousiasmeren en aanmoedigen? De leerkracht.

Teken & deel!
Kromhout hield woord. Hij startte een petitie, die op 31 oktober aangeboden gaat worden aan de kersverse Tweede Kamer. Nog vijf dagen te gaan… Help deze petitie groot te worden. Teken en deel!

Veranker kunst en cultuur in het onderwijs aan kinderen én aan leraren in opleiding.

 

Tand-heel-kunde

Mooi woord om eens echt bij stil te staan, tand-heel-kunde. Gaan we uitgebreid doen met tandarts Peter Borm. Zijn wortels liggen ‘aan den overkant’, maar zijn bloeiende praktijk Aesculus Cortex vind je vlak achter het station in Arnhem. Grijp je kans om eens met andere ogen te kijken naar het gebit.

Als een van de weinige tandartsen in Nederland combineert Peter Borm reguliere tandzorg met een visie op hoe mensen zich ontwikkelen. Ons gebit weerspiegelt die ontwikkeling. Niet alleen als we nog kinderen zijn, met een melkgebit, maar ons hele leven lang. Peter Borm komt vertellen en veel laten zien – hij heeft een enorme collectie gipsafdrukken en foto’s opgebouwd over de binnenwereld achter onze lippen. Wat kan hij zien aan tanden, tong, speeksel en mondholte?

lips-2548150
Veel meer dan we misschien denken. Uitdrukkingen als ‘iets voor je kiezen krijgen’ of ‘je ergens in vastbijten’, zeggen dat eigenlijk al. Toch zijn we nog steeds het meest vertrouwd met het materieel benaderen van ons gebit. Tanden zijn schoon of niet, ze bevatten een gaatje of niet – en daar moet dan wat mee. Voor Peter Borm is dat niet het hele verhaal, want waarom heeft iemand last van gaatjes, tandsteen of slijtage? Hij verdiept zich dus ook in de achterliggende oorzaken, zodat deze kunnen worden aangepakt. En dan kom je uit bij wat mensen meemaken in hun leven: life events en stress bijvoorbeeld, maar ook veerkracht en levenslust. Daarom bespreekt Peter Borm casussen ook het liefst met de huisarts van zijn cliënten. Zijn ervaring is dat zij samen, mét de cliënt, meer zien en begrijpen. Moeten zij naar de mondhygiënist of is er meer nodig? Vitamine D, magnesium, beweging of misschien eens echt goed op vakantie om uit te rusten? En dat helpt mensen om zelf tot besluiten te laten komen – een kerngedachte binnen de antroposofische geneeskunde. Zelf verantwoordelijkheid dragen en regie voeren komt je genezing ten goede.

Benieuwd? Lees dit interview eens.
Een heldere inleiding vind je ook in het boek ‘De eerste zeven jaar: kinderfysiologie’, van kinderarts Edmond Schoorel (herziene uitgave 2014, uitgeverij Christofoor).

vrijdag 27 oktober
Elke tandarts volgt dezelfde opleiding in Nederland. Sommigen studeren daarna ook antroposofische geneeskunde. Centraal daarin staat de ontwikkeling van de mens op fysiek, geestelijk en gevoelsgebied. Waarom verdiepte Peter Borm zich hierin en wat levert dat op? Ook vertelt hij over de eigenaardigheden van het menselijk gebit – van voor de geboorte tot op hoge leeftijd.

zaterdag 28 oktober
Op zaterdagmorgen gaan we vanuit deze informatie kijken naar praktischer vraagstukken. Hoe kun je een gebit reguleren? Kan dat ook anders dan met een beugel? Bestaat er zoiets als het remineraliseren van tanden? En wat is fluor nu precies? Na de lezing verzorgt peuterjuf Bonnie een viltworkshop. Je gaat tegen 13.30 met een zelfgevilte kabouter het weekend in 😉

Entree
vrijdag € 10,- / zaterdag € 7,50 / combiticket € 15,- / aanmelden via info@vsz.nl
Vrije School Zeeland, W. Arondeusstraat 59, Middelburg.

Kinderopvang op zaterdag: € 3,- per gezin, aanmelden verplicht: info@vsz.nl

De Inspiratieweekenden worden mogelijk gemaakt door de Antroposofische Vereniging in Zeeland, VSZ en Inspiratie voor Ouders